تاریخچه تکایا و عزاداری در تهران

1881

میگویند از زمان دیالمه شیعیان نقاط مختلف ایران روضه خوانی می کردند.بدین ترتیب که در ماههای محرم وصفر در منازل یکدیگر گرد آمده ویک نفرشروع به شرح واقعه کربلا ومصیبت هائی که بر ائمه آنها وارد آمده است می کرد و دیگران گریه و زاری می کردند.این مجالس کم کم دگرگون گردیده ودر زمان صفویه رونق زیادی یافت.

 

شاه عباس وفرزندان اوعلاوه برتوجه خاصی که به عظمت ایران داشتندروضه خوانی وتعزیه خوانی را نیز از لحاظ اتحاد فکر وعقیده ایرانی ها و انسجام آنها فوق العاده تقویت می کردند.

 

در عصر سلاطین صفوی ۹۰۵_۱۱۴۸ میلادی خواندن کتاب “روضۀالشهداءکاشفی ” متداول شدچون خواندن این کتاب ودرک وفهم عبارات آن و دادن توضیحات کتاب برای همه کس آسان نبودو هرکسی هم سوادخواندن ونوشتن نداشت ،اشخاص مخصوصی پیداشدند که آنرا درست میخواندند و بخوبی توضیح میدادندکه به روضه خوان یعنی خواننده کتاب روضۀالشهداء معروف شدند، وآنگاه رفته رفته عده ای دیگربدون آنکه سواد خواندن ونوشتن بدانند با شرکت مداوم در این مجالس آنرا حفظ شدند ودر مجالس به روضه خوانی پرداخته و به “روضه خوان” اشتهار یافتند.

تکیه های تهران از زمان قاجار

۱_تکیه آب بخش کن:واقع در محله سنگلج ، انتهای بازارچه آب بخش کن.

۲_تکیه آصف الدوله: واقع در جنب خانه او….؟

۳_تکیه ابوالقاسم شیرازی : در نزدیکی امام زاده یحیی “ره” خیابان ری.

۴_تکیه اسمال بزّاز : واقع در جنوب خیابان مولوی..موسس: اسمال بزّاز لوده دربار ناصرالدین شاه.

۵_تکیه “اوژها ” یا افشارها : واقع در محله سنگلج.

۶_تکیه حاج امین الضرب : واقع در بازارچه نایب السلطنه ری مقابل حمام فیروزه.

۷_تکیه باغ پسته بک، واقع در محله باغ پسته بک.

۸_تکیه بربری ها یا تخت بربری ها ،واقع در خیابان اکباتان جنوب عمارت مسعودیه وزارت فرهنگ سابق

واقف آن کربلایی محمد حسین میباشد “فهرست اوقاف”

۹_تکیه بین الحرمین “بین مسجد جامع ومسجد شاه”معروف به بازار حلبی ساز ها.

۱۰_تکیه “پا طحطار” در حوالی بازارچه نایب السلطنه ری. پاطحطار مخفف “پاتوق محمد طاهر عطار” میباشد.

۱۱_تکیه پامنار. : واقع در سر سه راه پامنار.

۱۲_تکیه پهلوان شریف.واقع در بین مسجدحاج ملامحمدجعفر وتکیه عباسعلی در محله چاله میدان.

۱۳_تکیه پیرزن : واقع در بین بقعه پیر عطا وتکیه عودلاجان.

۱۴_تکیه جاله. : واقع در خیابان سیروس.

۱۵_تکیه چهل تن : واقع در محله کوچه غریبان در شمال سرای چهل تن.

۱۶_تکیه حاج باقر : واقع در غرب کوچه زینت الدوله منشعب از کوچه وزیر دفتر.

۱۷-تکیه حاج بهاءالدوله.”شاهزاده حاج بهاءالدوله پسر بهمن میرزا ونوه فتحعلیشاه قاجار” : واقع در ابتدای پامنار زیر سفارت سابق شوروی.

۱۸-تکیه حاج رجبعلی : واقع در محله سنگلج بخش ۴ قدیم تهران.

۱۹-تکیه حسام السلطنه “معروف به تکیه نوروز خان”در اول محله بازار.حسام السلطنه عموی ناصرالدین شاه وفاتح هرات بود.

۲۰-تکیه حمام خرقانیها : واقع در بخش ۷ قدیم تهران.

تکیه حمام خانم : واقع در بخش۹قدیم تهران محله عودلاجان.

۲۱-تکیه حیاط شاهی :پائین تر از مسجد سپهسالار.

۲۲-تکیه خدا آفرین : واقع در گذر لوطی صالح.

۲۳-تکیه خشتی : واقع در محله کوچه غریبان.منشعب ازکوچه تکیه زنبورکخانه.

۲۴-تکیه خلج ها : واقع در محله خلج ها منشعب از پاچنار.

۲۵-تکیه دانگی : ابتدای شمال خیابان پامنار .

۲۶-تکیه دباغخانه : واقع در محله سنگلج کوچه تکیه دباغخانه. که به تکیه” شعبان بی مخ” هم معروف بود.

۲۷-تکیه درخونگاه : به عبارت دیگر “درِخانگاه” یا “درِخانقاه.” واقع در بازارچه درخونگاه. این تکیه دارای دو در بوده یکی به بازارچه ودیگری به پشت حمام مدرسه رضاقلیخان باز میشده. بوذر جمهری غربی نرسیده به گلوبندک.

۲۸-تکیه دولت : درکنار کاخ گلستان. میگویند عبدالحسین هژیر نخست وزیر دستور تخریب آنرا صادر کرد وبعد ها هم توسط فدائیان اسلام ترور شد.

۲۹-تکیه رضاقلیخان : واقع در بخش۹ قدیم تهران محله عودلاجان.

۳۰- تکیه زرگرها : واقع در محله عودلاجان.

۳۳-تکیه سر تخت.

۳۴-تکیه سرچشمه.

۳۵-تکیه آقاباقر سعدالدوله : که حسینه هم به آن می گفتندودر نزدیک تکیه ملّا غدیر بود.

۳۶-تکیه سنگلج : که از تکیه های معروف تهران به شمار می آمد.وهمیشه در گیری های این تکیه با تکیه دباغخانه در ماه های محرم وصفر وچاقو کشی بین اعضای دو تکیه زبانزد خاص وعام بود..

۳۷-تکیه سهراب خان : واقع دربازار بین الحرمین”حلبی ساز ها”

۳۸-تکیه سید اسماعیل : که واقف آن حاج حسن بیگلر بیگی بود.”فهرست اوقاف”

۳۹- تکیه صاحب دیوان : واقع در جنب خانه خودش اول محله بازار.صاحب دیوان همان” فتحعلیخان فرزندقوام الملک” میباشد.

۴۰-تکیه عباس آباد : معروف به حاج عباس،واقع در آخر بازار عباس آباد.بازار تهران که در سال ۱۲۰۷ قمری توسط همین شخص وقف گردیده.

۴۱-تکیه عباسعلی : واقع در خیابان سیروس نزدیک امام زاده سید اسماعیل..این عباسعلی به احتمال زیاد همان عباسعلی گمرکچی باید باشد.که سقّاخانه کل عباسعلی در بازارچه کل عباسعلی یادگار اوست.

۴۲-تکیه عرب ها : واقع در محله عربهاجنب ناصر خسرو.

۴۳-تکیه عرب های : محله چالمیدان.

۴۴-تکیه عزت الدوله.”خواهر ناصرالدین شاه” : واقع در شرق خیابان سیروس.

۴۵-تکیه عودلاجان : واقع در شرق بازار عودلاجان.

۴۶-تکیه غریبان : واقع در بازارتهران.

۴۷-تکیه قاطر چی ها : واقع درمحله کوچه غریبان کوچه زنبورکخانه.

۴۸-تکیه “قمرالسلطنه”.همسر حاج میرزاحسین خان مشیرالدوله سپهسالار وصدر اعظم قاجاریه.

۴۹-تکیه قمی ها : واقع در محله قمی ها غرب خیابان خیام نزدیک پاچنار.

۵۰-تکیه کور ها : واقع در گذر مستوفی که واقف آن مرحوم مستوفی الممالک می باشد.

۵۱- تکیه کرمانی ها : واقع در محله چالحصار “گلوبندک” شرق خانه مستوفی..

۵۲- تکیه گود زنبورکخانه : واقع در محله کوچه غریبان.

۵۳- تکیه گود : واقع در کوچه منشعب از گود زنبورکخانه،بین بازارچه حاج قاسم ومحله دروازه نو.

۵۴- تکیه مافی ها : واقع در کوچه مافیها.کوچه آب انبار معیر.

۵۵-تکیه مدرسه رضا قلیخان.

۵۶- تکیه مسجد جامع.واقع در کنار مسجد جامع.

۵۷-تکیه مسجد حوض : محله بازار.

۵۸-تکیه معیر الممالک : واقع در کوچه معیرالممالک بازار چه شاهپور.

۵۹- تکیه ملاغدیر: واقع در جلوی مسجد ملاغدیر.

۶۰- تکیه ملا آقا رضا : واقع در خیابان سیروس.

۶۱-تکیه مَلک آباد : واقع در کوچه میرزا زکی مستوفی.

۶۲-تکیه منوچهرخان : واقع دربخش ۸ قدیم تهران .معتمدالدوله منوچهر خان در سال ۱۲۶۰قمری آنرا وقف کرده بود.

۶۳-تکیه میرزاحسین حکیم : واقع در پشت کوچه افشار ها.

۶۴-تکیه میرزا صالح مستوفی : واقع در محله بازار وعودلاجان که در سال۱۲۲۴ قمری توسط میرزاصالح مستوفی بر فقراء وارحام فقراء وقف گردیده بود.

۶۵-تکیه نوروزخان : در نزدیکی سقاخانه نوروزخان بازار.که همان تکیه حسام السلطنه میباشد.”حسام السلطنه عموی ناصر الدین شاه میباشد.”وزمینهای زیادی در اطراف سقاخانه نوروز خان داشت.

۶۶- تکیه وزیر: واقع در محله چالحصارنرسیده به چهارراه گلوبندک.

۶۷- تکیه هفت تن : واقع در بازارجنب مسجد هفت تن.

۶۸-تکیه همت آباد :واقع در گذر مستوفی..که همان “تکیه کورها” میباشد.

افزودن دیدگاه